ХУКУМАТ НАВ МЕШАВАД, Ё ЧУН ПОР ХОХАД МОНД

 «Миллат» №01 04.01.2012

Ё чаро дар Хукумати Точикистон Низомулмулк ва Чаъфари Бармаки нест?

Имсол касе дилзанак мешавад?

Бо гузашти чанд рӯзе ҷаласаи ҷамъбастии Ҳукумати Тоҷикистон, ки ба ҳукми анъана даромадааст, баргузор мегардад. Ҳар сол мардуми Тоҷикистон ин иҷлоси муҳимро интизор мешаванд ва иддае бо ҳазл онро «Ҷаласаи дилзанак» ном мебаранд, зеро дар ин ҷаласаи ба истилоҳ солонаву ҷамъбастӣ бархе аз мансабдорон аз мақомҳои хеш бо амри Президент барканор мешаванд.

Вале ин ҷаласа барои баъзе дигар хуршеди толеъву бахт хандиданҳо, ки боз ҳам бо фармони Ҷаноби Олӣ соҳиби ягон вазифае мешаванд, фаромӯшношуданӣ ҳоҳад буд. Соли гузашта дар ин ҷаласа касе дилзанак нашуд, ҳарчанд барои эҳтиёт иддае мақомдорон бо худ «карвалол»-у «валидол» ҳам гирифта буданд. Дар ҷаласаи ҷамъбастии соли рафта Президент даст ба тагйироти кадрӣ назад ва ҳама мақомдоронро хурсанд сохт. Ва бо ин амалаш Эмомалӣ Рахмон як навь қаноатмандии хешро аз фаъолияти ҳукуматаш нишон дод, ҳарчанд аз кори бархе вазорату кумитаҳо ва аз фаъолияти зиёд раисони шаҳру навоҳӣ янтиқод карда буд.

Continue reading

Чаро додгоҳро «погром» карданд

ХАМЛА БА БИНОИ СУД ВА ПРОКУРАТУРАИ БАДАХШОН АЗ ЧИ ДАЛОЛАТ МЕДИХАД?

«Нигох» №13 16.06.2011

Рузи даҳуми моҳи равон соати 1630 ба бинои Суд ва Прокуратураи шаҳри Хоруғ як гурӯҳи номаълум ҳуҷум карданд. Тибқи иттилои ғайрирасмӣ, ин гурӯҳ қариб иборат аз 100 нафар будааст. Гуфта мешавад, ки ҳамла ба бинои суд бо анҷоми мурофиаи судии шаҳрванд Қаюм Раҳмихудоев сурат гирифтааст.

Тазоҳуротгарон судя, муовин ва як шаҳрвандро зада маъюб кардаанд ва тамоми таҷҳизоти кориро шикастаанд. Ҷамъи зарари овардаи онҳоро ба 30 ҳазор сомонӣ рост медонанд. Ин амал дар байни ҷомеа сару садоҳои гуногунро ба бор овард.

Continue reading

Панч вазири бадтарини Точикистон

Киёми САЪД («Нигох» №09 18.05.2011) 

Чанде қабл Оҷонсии иттилоотии TojNews.tj назарсанҷиеро ба муштариёнаш пешкаш намуд. Натиҷаи овоздиҳии истифодабарандагони пойгоҳи интернетии www.tojnews.org ин шуд, ки аз 12 вазири тоҷик панҷгонаи вазирони номардумитарин маълум гардид,

Ба рӯйхати «номаҳбубон» вазири маориф Абдуҷаббор Раҳмонов, вазири энергетика ва саноат Гул Шералӣ, вазири мудофиа Шералӣ Хайруллоев, вазири корҳои дохилӣ Абдураҳим Қаҳҳоров ва вазири молия Сафаралӣ Наҷмиддинов шомил шуда буданд. «Нигоҳ» дар ин мавзӯъ хабар нашр кардаву ваъда дода буд, ки оянда сабабҳои номардумӣ будани ин панҷгонаро аз нигоҳи коршиносони ватанӣ маълум менамояд. Инак, он фурсат фаро расид…

Continue reading

Туф-туфи нос дар пойтахт…

Давлатхуча ШЕРАЛИЕВ «Точикистон» №45 11.11.2010

Тайи солҳои ахир пойтахти кишварамон -шахри Душанбе ба худ ҳусну қабои нав ба бар намудааст, Қомат афрохтани биноҳои баландошёна, бунёди боғу гулгаштҳои наву зебо ҳусни шаҳрро дучанд намудаанд. Поӣтахтхонаи ободи мо -тоҷикон аст, бинобар ин онро бояд ҳамеша ободу зебо нигоҳдорем. Аммо саволи матраҳ ин аст, ки то куҷо мо тозагиро дар пойтахт аа дар ҷойҳои ҷамъияти риоя мекунем?

Continue reading

«Сабасаи аввал», аквариум, ватаннонамо

Абдулазизи ВОСЕЪ

«Озодагон» №21 26.05.2010

Телевизионхои Точикистон ба максад расиданд. Ман аз телефони мобилиям безор шудам. Он кадар ин куттичаи хурди сиёхакро, ки то ин вакт хамеша мушкилкушоям буд, бад дидам, ки мабодо агар садои зангаш баланд шавад дилам бехузур мегардад. Инак, 33-рузи расо мешавад, ки (аввалин гузориш дар борам истифодаи нодурусти телефонхои хамрох шоми рузи 24 апрел, баъди анчоми паёми президент ба Мачлиси Оли намоиш дода шуд) телевйзионхои мо аз телефони мобилу зарари он мегуянд.

Continue reading

Точикон бояд чй кор кунанд?

Мухиддин

Ба хама салом, хамватанон.  Он шароите, ки мо дар Точикистон дорем, дили маро месузонад. Ман худ тахрири бисер иктисодиети давлатхоро омухта ба он хулоса хастам, ки мо точикон аввал тафакури худро ба як равонаи муайян оварда, холати хозираи иктисодиету давлатамонро хуб донем.

Continue reading

Аз рох ба Туркистон харосе надорам

Чавоби Алим Шерзамонов ба маколае, ки дар сомонаи НИАТ ХОВАР нашр шудааст. Маколаи Ақдоди Абумуслим бо номи «Рохе, ки ту меравй ба Туркистон аст» хафтаи гузашта дар сомонаи ХОВАР нашр шуда буд, байни сосиал-демократхои точик пурра махкум шуда, хамчун «найрангхои навбатии пешазинтихоботй» эътироф гардид.

Continue reading

Дифоъ аз дифоънопазир

Як Дарвеш

Зафар Абдуллоев дар маколае, ки ба дифоъ аз Эмомъалии Рахмон дар «Факты и комментарии» чоп карда, дар мавориде аз хак нагузаштааст. Аз чумла дар огози матлаб у менависад, ки чи дар хорич ва чи дар дохили кишвар раисичумхур сарзаниш мешавад. Албатта, дар дохили кишвар ин сарзанишхо дар шакли пичпичаву гушонахост. Аммо дар хорич – бо садои хар чи баландтар ва дар Русия – бо ибороте хар чи ракиктар, ки намунаашро хамин чанд руз пеш дар Як Дарвеш баррасй кардем.

Абдуллоев инро хам изъон кардааст, ки баъзан ин интикодхо муваччах аст (по делу). Аммо таъйид мекунад, ки бештари ин накухишхо номунсифона аст, чун мунтакидон хисоби Рахмонро аз хамрохонаш чудо намекунанд. Навокиси матлаб хам аз хамин чо огоз мешавад.

Мутмаиннан, худи окои Абдуллоев хам медонанд, ки Точикистон дар амал як кишвари худкома ва дорои кудрати мутамаркиз аст. Дар як чунин кишваре масъули тамоми умур рахбар аст. Ва танхо нукоти мусбат нест, ки бояд дар корномаи у навишта шавад, балки тамоми нукоти заъфу мавориди манфии давлатдорй хам баромада аз тавоноихои махдуди хамон як нафар аст, ки давлатро кабза кардааст. Пас агар Рахмон намехохад ба хотири катъ шудани барки хонаи касе ё тахриби дороии каси дигаре душноми хафттабака нисораш шавад, бояд ин худкомагй ва тамаркузи госибонаро бишканад ва ба чомеъа фазои бозтаре барои худгардонй дихад. Он гох нишонии душномхо хам тагйир хохад кард.

Абдуллоев муътакид аст, ки «Рахмон раисичумхури хуб аст. У аз миёни мардум аст ва мушкилоти мардумро мефахмад.»

Кадом рахбареро сурог доред, ки аз миёни мардум набошад? Ин таъбир ба андозае обшуста аст, ки дигар маънояшро аз даст додааст. Агар манзур ин аст, ки Рахмон бархоста аз миёни кишри нодори чомеъа аст, галати махз аст. Эмомъалии Рахмон набуд, ки троктур меронд. Он бародараш буд, ки у хам дигар троктур намеронад ва ба васоили наклияи ба маротиб маргубтар даст ёфтааст. Эмомъалии Рахмон дар зумраи нухбагон (элита)-и махаллии кумунист буд ва пеш аз ин хам дастикам як кулхузро рахбарй мекард. Кохиши сатхи фарханги мардум ба рахбари як кулхуз ин мачолро медихад, ки кишварро низ ба унвони як кулхуз идора кунад. Магар он чи шохидаш хастем, ба чуз аз ин аст?

Абдуллоев бо шавк ишора мекунад, ки Рахмон ба хангоми сафар ба манотик бо бознишастагону кишоварзон сухбат мекунад, чун «у хам як баччаи кишлокист, ба мисли бахши аъзами точикхо ва ин мояи ифтихор аст» («он – кишлачный парень, как большая часть таджиков, и это- предмет гордости.»)

Пеш аз хама сухбати мустаким бо мардуми кишвар аз вазифахои як рахбар аст ва набояд ба хотири он бар сари мардум миннат гузошт. Аз рохи хамин гуфтугухо буд, ки шохони бостонии мо, мастур дар пушиши дарвеш, аз вокеъиятхои кишвару чомеъаи худ огох мешуданд. Аммо чунин чизеро дар бораи гуфтугухои Рахмон бо мардум наметавон гуфт. Боди габгабу садои омиронаи рахбар ва девори баланду махуфи амниятии перомуни у ба хеч бознишаству дехконе чуръати онро намедихад, ки бо рахбари кишвараш самимона дарди дил кунад. Ин дидорхо магар чизе ба чуз санову дуруду суруд бар рахбарро дар бар доранд?

Дигар ин ки намефахмам чаро «кишлокй будан» бояд мояи ифтихори миллате бошад, ки яке аз фарзандонаш (Мавлавй) гуфта буд:

Дех марав, дех мардро ахмак кунад,

Фикрро торику беравнак кунад.

Дуруст аст, ки бисёре дар рустохо ба дунё омадаанд, аммо бисёре хам талош кардаанд аз чордевории рустохои худ фаротар бираванд ва чахонро дарёбанд ва бар вусъати дидашон биафзоянд. Ва онхое, ки ин талошро кардаанд, хамвора дар зумраи одамони бомантику мудаббир будаанд. Ононе, ки хамеша «кишлокй» бокй мондаанд, хамвора чахонро аз равзанаи кулбаи кишлокии худ дидаанд ва мафхумхои чахонй ба зехнашон рох наёфтааст. Дар натича рахбарии афроди кишлокй метавонад як кишварро табдил ба як кишлок кунад. Оё ин бояд боъиси ифтихори касе бошад?

Ва ин пиндошт, ки як одами факиру кишлокй метавонад рахбари хубе барои як кишвар бошад, тасаввуре кумунистист ва демуде шудааст. Мусалламан, як фарди нодори рустойи метавонад ба хадде рушд кунад, ки рахбариро ба даст бигирад ва рахбари комгоре хам бошад. Аммо чаро бояд нодор ва рустойи будани уро милок (критерия) карор бидихем? Кишвар ба рахбаре ниёз дорад, ки бидонад пул чист, ташнаи пулу доройи набошад, то байт-ул-молро горат накунад ва пулро танхо барои мардуми он кишвар хазина кунад. Кишвар рахбари чашмудилсер мехохад, то дороихои миллатро ба ягмо набарад ва миёни хешовандонаш таксим накунад. Шоистасолорй боиста аст, на кишлокисолорй ё бечорасолорй.

Абдуллоев дар дунболаи дифоъияи худ аз Рахмон мегуяд, ки раисичумхур таи чандин соли мутамодй зери фишори шадид ва тахти шароити бухронии низомй-сиёсй ва иктисодй кор мекунад. Ман муътакидам, ки ин мавридро хам набояд бар рухи мардуми бечора кашид, ки зери юги ин давлат солхост бештар аз Рахмон ранч мекашанд. Агар фишор бар Рахмон гаронй мекард, набояд барои севумин бор дар макоми раёсати чумхурй мемонд. Ба ростй, рахбарии дарозмуддат барои хар касе касолатбор ва хастакунанда мешавад ва аз короии он фард мекохад. Аз ин чост, ки дар кишвархои пешрафта 8 соли паёпай хадди аксари рахбарии як фард аст. 17 сол рахбарй хар касеро ба кунда табдил мекунад. Магар мачбур аст ба худаш ва мухимтар аз он, ба мардум ва сарнавишти кишвар ин ситамро раво бибинад?

Абдуллоев меафзояд, ки хеч рахбаре дар чахон наметавонист ин шароитро тоб оварад ва хатман муртакиби иштибоххои чиддй мешуд. Дар холе ки ба назари бисёре, хеч миллате наметавонист як чунин давлатеро тахаммул кунад. Ин чумларо дигар авчи тамаллуки як дастандаркори матбуъот дар пешгохи рахбари давлат медонам, ки ба хеч руй барозандаи окои Абдуллоев нест. Оё метавон фишореро, ки рахбарони кудратхои азими чахон доранд, бо хачми кори Рахмон мукоиса кард? Хафт милюн кучову як милёрд кучо? Оё иштибоххои онхоро метавон канори хам карор дод? Оё ин Чин буд, ки табли расвоиашро Сандуки Байнулмилалии Пул навохт ё Точикистон? Чи касе ба дуздию дуруггуйи муттахам шуд? Оё яке аз гаронтарин мухокимахои казойи дар торихи Бритониё мутаъаллик ба Омрико буд ё Точикистон? Оё шахсиятхои сиёсию низомии Бритониё бештар худкушй ё сакта ё тасодуф мекунанд ё Точикистон? Бехтар аст то тахи казия кандуков накунем, ки буи бадтаре дар фазо хохад печид.

Абдуллоев мегуяд, ки Рахмон харгиз дар шароити гайрибухронй кор накардааст, то мудирияти дурусту хисобие ба намоиш гузорад. Шароит худ ба худ одй намешавад. Шароити бухрониро танхо бо талошу пушткору чораёбию захмати фаровон метавон гайрибухронй кард. Пас мудирияти дурусту хисобй бояд дошта бошед, ки шароит ба холати одй баргардад, на воруна. Ва аммо барои арусе, ки раксидан балад нест, кафи замин хамеша кач аст.

Матлаби Абдуллоев бо чанд чумлаи кишлокй ба поён мерасад. Вай мегуяд, борхо Рахмонро дидааст, ки шомгохон бо чехрае хаста ба хонааш баргаштааст. Гуё мехохад бо додани ин тасвир дар дили хонанда хисси тараххум ба раисичумхурро бедор кунад.

Чанд руз пеш барномаеро мешунидам дар бораи ин ки дар чи шароите метавон раисичумхури Омрикоро аз хоб бедор кард. Чанд шароитро баршумурданд. Аз чумла агар музокироти мухимме дар он суи обхо чараён дошта бошад ва хатто агар соъат ба вакти Вошингтун 3 ё 4 бомдод бошад ва хатари нофарчом мондани гуфтушунуд матрах бошад, масъули музокирот беибо ба Убомо занг мезанад ва уро аз хобаш бедор мекунад ва аз у машварат мехохад. Яке аз макомоти Омрико дар ин барнома изхори шигифтй мекард, ки хар мавкеъ дерхангом ба Убомо занг зада, уро бедор ёфтааст ва намедонад, ки оё раисичумхур аслан мехобад ё на.

Чолибтар мебуд агар Абдуллоев як чунин намунае аз пуркории рахбарро меовард. Аммо, албатта, вусъати физикй ва жеупулитикии кишвари мо ба хадде нест, ки дервакти шаб рахбари он аз он суи дунё занги телефуни мухимме дарёфт кунад. Пас боз хам собит мешавад, ки мизони фишор бар раиси мо камтар аст.

Ва саранчом, Абдуллоев мехохад хонандаашро мутакоъид кунад, ки Рахмон пулу сармояеро, ки аз хоричиён мехохад, барои худашу хонаводаву наздиконаш на, балки барои Точикистон металабад. Ин иддаъоро хам бояд собит кард. Баръакси он борхо тавассути ниходхо ва нозирони байнулмилалй собит шудааст. Ва аслан, хар миллате, агар заррае номус дошта бошад, пас аз 17 сол гадойи бояд ин пурсишро бо садои баланд матрах кунад: Гадойи то ба кай? Аз замони поёни расмии чанг 12 соли тамом гузашт ва чангро дигар наметавон бахона овард. Агар давлати коромаде руи кор буд, Точикистонро бо хамин имконоте, ки дорад, ба кишвари комгоре табдил мекард, ба гунае, ки дигарон ба он руи ниёз оваранд.

Натичаи 1: Пас бо вучуди таъкидхои фаровони Зафар Абдуллоев, боз хам бовари мо нашуд, ки раисичумхур масъули иштибоххо ва кутохихои давлат нест ва танхо масъули «бурдхову комгорихо»-и давлат аст.

Натичаи 2: Дар Точикистон мафхуми «журнолисм» хануз чо науфтодааст ва тасаввури шумори зиёде хамчунон бар он аст, ки аз рахбари давлат дар баробари мардум бояд дифоъ кард ва мардумро ба хотири «носипосй»-ашон дар киболи «хадамот»-и раис бояд сарзаниш кард, он «хадамот»-ро бояд бар рухи мардум кашид ва бар сарашон то хадди имкон миннат гузошт, то дигар ёрои баланд кардани сарашонро надошта бошанд. Дарег бар чунин рузноманигорию рузноманигоре.

Дар Эрон чй мегузарад?

IranДусте бо номи Мунаввар ба ман навишт, чаро торнигори «Андеша» чизе дар бораи руйдодхои Эрон наменависад?

Чавоби ман: замоне хохам навишт, ки хамаи мушкилоти Точикистон хал шуда бошад ва кори дигаре надошта бошам.

Сониян, чизе ки дар Эрон мегузарад, ба хама рушан аст: мафияи Рафсанчонй мехохад, мафияи Хоманаиро аз сари косаи чулупалав дур кунад. That’s it!

Ин хама иддаъои димукросй ва озодихои хусусй шиъоре беш нест. Агар Рафсанчонй димукросй мехост, вакте ки раисичумхур буд, мекард. Агар Мусавй димукросй мехост, вакте ки сарвазир буд, чизе барои он мекард. Ва гайра…

Фикр мекунед, агар Мусавй пируз мешуд, чй мекард? Хуб, хамон як Мусавинажод Ахмадй мешуд, факат шояд шиъорхои мочароомез камтар медод ва бо гарбихо дастфишорй мекард.

Баъдаш, агар каме фаротар рафтанй мешуд, мебоист барои исломгарохо, яъне хамнишинони собикаш дар чазираи Кеш як махбаси Гуантанамо боз мекард, зеро дигар илоч нест. Аквоми Шарк, тавре хануз Румй ва дертар Икбол кашф кардаанд, мардумони нокисе хастанд, ки зехни кунди онхо танхо ифроту тафритро мешиносад. Яъне ё сафед ё сиёх, ранги дигаре вучуд надорад.

Хоманай дарк кард, ки хамнаслонаш аз фасоду найранги у безор шудаанд ва мехоханд, фасоду найранг ба манфиати онхо низ самар дихад. Хоманай хатарро хисс кард ва барои химояти худ ба насли чавонтару нодонтар, ки фасоди уро намедонанд, такия кард. Ин кадар амик рафту мустахкам кор кард, ки хамнаслонаш илочи дигаре ба гайр аз аз такия ба озодманишхои Эронро наёфтанд ва мачбур шуданд, барои димукросй мубориза кунанд.

Тасаввур кунед, агар холо Убайдуллоев бо Асадуллохзода як шаваду бар зидди Рахмон занад, бечора Эмомалй чй мекунад? Хатман ки ба насли чавонтару нодонтар, вале богайрат такия мезанад.

Ва Убайдуллоеву Асадуллохзода он гох ба пешсафтарин демократхову хакикатталабон табдил меёбанд. Хатто Достиев мумкин дар накши Каррубй ба майдон биёяд.

Манзур, сиёсат палид буд ва палид аст, Мунавварчон, бояд аз пайи зиндaгй шуд. Намебинй, ман чандест чизе наменависам, зеро рузгорам каме тира шудааст. Аз як манбаъи даромад мондам, холо пули камтар мегирам ва хатто хамин пардохти кимати интернет бароям гарон шудааст.

Хам кор кардану хам рисола навиштан хеле сахт аст, боз ин карзи инсонии ман дар назди хонандагони «Андеша» ва устоди азизам Точвар оромам намегузорад. Точвари гиромй розй шуданд, кимати интернетро ба гардан бигиранд ва ман карзро фаромуш накарда, ба номаат посух додам, зеро медонам, аз хонандагони фаъоли ин торнигор хастй.

Агар дар мавриди Эрон чизе галат навиштам, лутф куну ба ман бинамо. Вале дар холи хозир назари ман ба руйдодхои Эрон хамин аст ва бовар кун, рухияи ман ба акидаам дар ин бора таъсир накардааст.

Бечорагии сомонӣ ва парвози нархунаво

Аҳмади ИБРОҲИМ «Фараж» №22 04.06.09.

Мушоҳидаҳо нишон доданд, ки ҳама мушкилоти молии дунё дар Тоҷикистон ба маротиб шадидтар мешавад. Ин ҳам натиҷаи фаъолияти пурсамари баъзе соҳибкорони ҳамин кишвар аст, ки зери шиори «гӯр сузаду дег ҷӯшад» амал мекунанд.

Барои ин тоифа мафҳумҳои инсоф, имон, ватан ва миллат танҳо баъди манфиати шахсӣ вуҷуд дорад. Агар ҳамаи соҳибкорони дунё бар асари бӯҳрони шаддиди молиявӣ зарари ҳангуфт дида бошанд, соҳибкорони мо аз ин бадбахтии умумибашарӣ суд меҷӯянд.

Бо 1% баланд шудани нархҳо дар бозори умумиҷаҳонй нархи бозорҳои Тоҷикистон 5 дарсад боло меравад. Яъне фоида аз фурӯш 3 ва беш аз он баробар меафзояд. Оҳу войро бошад бебаркаш, балки бештар аз зарардидагон сар медиҳанд. Ҳатто мардум ба ҷои раҳми худро хӯрдан раҳми онҳоро мехӯранд.

Ҳамин тавр, болоравии қурби доллар дар қиболи асъори кишвари мо, алалхусус дар моҳи май, ончунон барқосо сурат гирифт, ки дар ҳеҷ давру замон асъори ҳеҷ мамлакате ба чунин бадбахтӣ гирифтор нашуда буд. Ин нишондиҳанда аз 340 сомонӣ барои 100 доллар, то 500 сомонӣ боло рафтааст, яъне 160 сомонӣ!!!

Мусаллам аст, ки аз ҳамаи мамолики дигар дида Тоҷикистон дар риштаи иқтисодӣ бо Русия робитаи бештар дорад. Ин маънои онро дорад, ки нархи бозор, аз ҷумла қурби доллар дар бозори мо ба Русия иртиботи зиёд дорад, чунки соҳибкорони мо ҳамаи маводро аз Русия бо доллар харидорӣ мекунанд. Акнун ба хотири қиёс ҷадвали болоравии қурби долларро дар қиболи рубли русӣ оварда мебинем, ки гурӯҳи соҳибкорони тоҷик чӣ миқдор фоида ба даст овардаанд:

  • 1 май-1 доллар=32,9 рубл
  • 11 май-1 доллар=32,5рубл
  • 20 май- 1_долла=31,9 рубл
  • 26-май- 1 долла =31 рубл
  • 27 май- 1 доллар=31,1 рубл.

Таи 5 моҳи ахир бошад нархҳо дар Руссия ҳамагӣ 7,5 % боло рафтаанд. Ин дар ҳоле, ки дар Тоҷикистон ин нишондод ба 25-30% мерасад. Беқурбшавии рубл бошад ҳамагӣ 0,7% ташкил медиҳад.

Қурби асъори тоҷик бошад дар ҳамин моҳи май аз 34 сомонӣ барои як доллар то ба 50 сомонӣ боло рафтааст. Бонки Миллӣ, ба назар мерасад дар қиболи беқурбшавии асъори миллӣ такрибан амалеро ба анҷом намерасонад. Ин дар ҳоле, ки дар хазинаи бонк микдори зиёди тилло, маҳз бо ҳамин мақсад нигоҳ дошта мешавад.

Ба иттилои як коршиноси соҳа 50 % беқурбшавии асъори миллӣ, тавассути чанд тоҷир ва ҳомиёни болоии онҳо қасдан сурат мегирад. Дар натиҷа ашёи барои ин миллат стратегӣ, яъне орд аз 80 сомонии моҳи апрел то ба 105 сомонӣ боло рафтааст ва то ҳанӯз боло рафтан дорад. Ҳамакнун бар асари болоравии қурби доллар дар бозори тоҷик нархи ҳамагуна маҳсулот бамаротиб боло рафтааст.

Ин маънои онро дорад, ки умури бозор ба думбол иқтисодиёт, ки нишондиҳандаи асосии давлатдорй аст пурра дар дасти соҳиби доллар, ки Амрико аст, қарор дорад! Амрико таҳти фишори бӯҳрони молиявии умумиҷаҳонӣ, дар ҳоли ғарқшавӣ, тавассути доллар аз гиребони ҳатто мамолики кӯчаке чун Тоҷикистон медорад. Аз инҷо фалсафаи ба истилоҳ «помош»-ҳои Амрикоро дарёфт кардан мушкил нест. Ягона мамлакате, ки мазаррати долларро камтар аз дигарон эҳсос мекунад Ирон аст. Чунки муомилаи доллар дар дохили мамлакат мамнӯъ эълом шудааст.

Пас чаро Тоҷикистон наметавонад доллари амрикоиро аз муомилоти дохилӣ бардорад. Яъне агар доллар дошта бошй марҳамат дар бонк бо пули миллӣ иваз карда, истифода бар. Шикасти ин қоида бояд муҷозоти сангин шавад. Чун балоҳои ба сари миллат омадаро қиёс мекунӣ ҳамаи мушкилоти дигарро ба морчаҳо нисбат диҳӣ, балои доллар мисли аждаҳост.

Нишондиҳандаи дигари некӯаҳволии мардум паст будани нархи сӯзишвории мошин аст. Мутаассифона дар ин ҷода низ ҷои ифтихор надорем. Лаппишҳои нарх дар дохили мамлакат шоҳиди ҳоланд, ки пушти нархи маҳсулоти нафтӣ низ мушти пурзӯре истодааст. Дар бозори ҷаҳонй моҳи май нархи нафт ҳамагй 0,78 доллар боло рафтааст. Ин дар Тоҷикистон барои киссаи мардум 90 дирам барои як литр бензин зарар овард ва боз боло рафта истодааст. Ҳамакнун нархи 1 литр бензин баробари 3 сомонию 50 дирам шуд.